Yumurtlama Testi (Ovulasyon Testi)

Yumurtlama diğer bir deyişle ovulasyon adet dönemlerinin ortasında yumurtalıklarda bulunan ve folikül olarak adlandırılan keseciklerden yumurtanın salınması olayıdır. Her anne adayı, evde kendine kendine ovulasyon yani yumurtlama testi yapabilir. Yapılan ovulasyon testi ile yumurtlama günü belirlenir ve belirlenen güne yakın zamanlarda ilişkide bulunarak gebelik ihtimalini artırabilir. Anne adaylarının evde yapılan bu ovulasyon testlerinin çalışmasını tam olarak anlaması için öncelikle adet döngüsünün nasıl geliştiğini ve yumurtlamanın nasıl olduğunu bilmesi gerekir.

Adet döngüsü nasıl gerçekleşir? Yumurtlama (Ovulasyon) ne zaman olur?

Adet döngüsü olarak anlatacağımız dönem, adetin ilk gününden başlayan ve sonraki adetin ilk gününe kadar geçen süreyi temsil eden dönemdir. Kişiden kişiye değişmekle birlikte ortalama 1 ay sürer. Adet döneminin başlangıcında FSH hormonunda bir artış görülür. Beyinde bulunan hipofiz aracılığı ile salgılanan bu hormon yumurtanın büyümesini sağlar. Büyümeye başlayan yumurtanın folikülünden östrojen salgısı artar. Östrojen ve FSH hormonlarının en üst düzeye çıktığı an adet döneminin ortasına denk gelir. Bu aşamada yine hipofiz tarafından salgılanan LH hormonunda ani artış gözlenir.

Yumurtlamayı tetikleyen ana mekanizma LH hormonunun artışıdır. LH hormonunun artışından 1-1,5 gün sonra yumurtlama gerçekleşir. Yumurtlama testi çeşitlerinden biri olan idrarda ovulasyon testi LH hormonun artışını tespit eder. Tükürük ile yapılan ovulasyon testleri ise östrojen artışını saptar. Yumurtlama evresine kadar hızla artan östrojen, LH ve FSH hormonları, yumurtlamayı takiben azalır. Bu aşamadan sonra progesteron hormonu artışı gözlenir. Yumurtlama gerçekleştikten sonra yumurtanın bulunduğu folikül korpus luteum’a dönüşerek progesteron salınımı gerçekleştirir. Hamilelik oluşmazsa progesteron seviyesi azalır ve yeni adet kanamasını başlatan etmen olur. Fakat gebelik oluşmuşsa progesteron hormonu salgılanmaya devam edecek ve hamileliğin rahim içindeki devamına olanak sağlayacaktır.

İdrarda yapılan yumurtlama testi (ovulasyon testi)

Bir diğer adıda LH testi olan idrarda yumurtlama testi temel olarak LH hormonunun artışını tespit eder. Beyinde bulunan hipofiz tarafından salgılanan LH hormonu kanda arttıktan sonra idrara da geçer. Yumurtlama gününe yakın zamanlarda her gün tekrar edilerek ovulasyon testi yapıldığında LH hormonu artışı yakalanabilir. Adeti düzenli olan anne adayları adet kanamasını takiben 12 gün sonra test yapmaya başlayarak 5 gün boyunca devam edebilirler. Adet dönemi herkeste aynı olmadığı için adet döngüsü uzun olan anne adayları için başlama zamanı değişebilir. Bunun için yandaki rehber tablomuzu kullanabilirsiniz.

Örnek olarak adet döngüsü uzunluğu 33 gün olan anne adayı adet kanamasının ilk gününden itibaren 16. gün başlayarak 5 gün boyunca LH testini yapmalıdırlar. Zira adet döngüsü uzun olan kadınlarda yumurtlama da daha geç başlayacaktır. Genel olarak kabul edilen yumurtlama işleminin adet kanaması başlamadan 14 gün önce başladığıdır. Adet düzensizliği olan kadınlarda ise yumurtlama gününün tahmini zorlaşacağı için bir hekime danışarak yardım almaları gerekir.

Yumurtlama testi (Ovulasyon testi) nasıl yapılır ?

Birden çok çeşitte yumurtlama testi olduğu için testin yapılışı ve okunuş yöntemleri değişiklik göstermektedir. Bir kısım ovulasyon testi kitleri idrar yapılırken akan idrara test çubuğunun tutulması suretiyle yapılırken, bazı ovulasyon testi kitlerinde ise idrar bir kabın içine konur ve ovulasyon çubuğu (test kiti) idrara batırılır. Bu sebeple satın aldığınız testin kutusunda detaylı olarak anlatılan kullanım şekli ile ilgili uyarıları dikkate alınız. Dikkat etmeniz gereken bir diğer konu ise, testi sabah ilk idrarınızda yapmamanızdır. Bu işlem yanıltıcı olacağında sonraki idrarlarda kullanmalısınız. Fazla su tüketimi ya da sıvı gıdaların alınması idrarı seyrelteceği için idrarda bulunun LH oranını azaltır ve testin hatalı sonuç vermesine sebep olabilir. Bu ihtimali ortadan kaldırmak için testi yapmadan 2-3 saat öncesinden başlayarak yoğun sıvı tüketiminden kaçınabilirsiniz. Ayrıca sigara, antibiyotik kullanımı, fitil, alkol gibi etkenler testin sonucuna etki etmese de yumurtlama tedavisine yönelik uygulanan hormon iğneleri (çatlatma iğneleri) türü ilaçlar testin hatalı sonuç vermesine sebep olabilir.

Ovulasyon testi pozitif sonuç verirse ne yapmalıyım ?

Genel olarak iki pembe çizgi testin pozitif olduğunu gösterir. Bu yumurtlamanın olacağını söyler. Böyle bir sonuç LH hormonunun arttığına işaret eder ki, 1-1,5 gün içinde yumurtlamanın olacağını gösterir. Yumurtlama testini takiben 24 saat sonra ilişkiye girmeniz uygun olacaktır. Zira yumurtlama süreci LH hormonunun artışından 1-1,5 sonra gerçekleşir ve oluşan yumurta hücresi 24 saat canlı kalabilir. Sperm ve yumurtanın canlı kalma süreleri de değişiktir. Kadının yumurtası takriben 24 saat canlı kalabilirken, sperm 3 güne kadar yaşayabilir. Örnek olarak  yapılan test ayın 27’sinde yumurtlama beklenen bir kadın o ayın 24-25nci günlerinde ilişkiye girse dahi sperm 3 güne kadar yaşayabildiği için yine de gebelik oluşabilir. Buradan çıkarılabilecek sonuç; çiftler tam yumurtlama gününde ilişkide bulunmasalar dahi gebelik gerçekleşebilir. Anne adayının her adet döngüsünde hamile kalabileceği 5 günlük süre vardır ki bu süre yumurtlama öncesi ve sonrasını kapsar. Bu beş günün dışında kalan günlerde ilişki olsa dahi gebelik imkansızdır.

Tükürükle ile ovulasyon testi

İdrarda ovulasyon testleri gibi pratik kullanımı olmadığı için yaygın olarak kullanılmazlar. Uygulanış zamanı LH testi ile aynı dönemlere denk gelmektedir. İdrarda ovulasyon testi gibi adet döneminin ortasındaki günlerde yapılır. LH testinden farkı, tükürük ile ovulasyon testinde östrojen hormonunun artışı gözlenerek yumurtlama gününü tespit etmektir.

Ultrason ile ya da kan tahlili ile yumurtlama testi

LH hormonu idrarda tespit edilebildiği gibi, kan tahlillerinde de ölçülebilir. Kan değerlerinde LH hormonu artışı tespit edilerek yumurtlama günü tahmin edilse de bu yöntemde çok tercih edilmemektedir. Buna nazaran ultrason muayenesi ile yumurtanın büyümesi izlenerek ovulasyon tahmin edilebilir. Yumurta büyüklüğü takriben 20 mm olduğunda ovulasyon gerçekleşir. Gerekli durumlarda yumurtlamayı takiben 1 hafta sonra kanda yapılacak progesteron ölçümü ile o ay yumurtlama olup olmadığı anlaşılabilir.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d blogcu bunu beğendi: